Vipassana, een introductie

Vipassana is een van de oudste vormen van meditatie, die door Boeddha, de Verlichte, de Ontwaakte, werd geleefd en vervolgens onderwezen. Vipassana betekent de dingen zien zoals ze zijn oftewel zijn met dat wat er is. Het wordt daarom ook wel inzichtmeditatie genoemd. Over vipassana kunnen we praten, schrijven en lezen, maar de enige manier om vipassana te ontdekken, is door het te gaan doen, te ervaren. 

Meditatie kun je eigenlijk ook niet doen, maar hoe start je? Waar begin je? Je begint eenvoudig met de intentie om te verstillen en de prikkels van buitenaf even stopzet. Dat geeft al een verandering. Zodra je je ogen sluit, merk je een subtiel verschil. Als je daarbij ook nog je lichaam laat rusten, verandert er nog meer.  

Voor sommigen is het een verademing, voor anderen voelt het ongemakkelijk. In alle gevallen wordt er in elk geval iets zichtbaar, wat we in de drukte van het dagelijkse leven eenvoudigweg missen.

Door volkomen te verstillen, bereid je je lichaam, je geest voor op iets anders. Word je stil, dan krijg je inzicht in jezelf, in je gedachten, emoties, krampen, verlangens, onrust. 

Alleen al dit inzicht, kan ervoor zorgen dat je jezelf en wat je doet beter begrijpt.  

Toch ligt er nog een uitnodiging verborgen in dit inzicht. Je kunt dieper gaan dan alleen maar begrip. Voorbij het inzicht in jezelf, je gedachten etc. kun je een afstand opmerken. Een afstand, die ik zelf ervaar als ‘ruimte’. Er bestaat ruimte tussen jou en lichaam, jou en je gedachten, jou en je emoties, jou en je handelen, jou en je angsten, jou en je verlangens.

Het opmerken van deze ruimte is van essentieel belang. Bij het onderzoeken van deze ruimte begint het je te dagen dat je niet alleen een optelsom bent van je lijf, je gedachten en emoties.  

Kennelijk is er iets, dat dit allemaal ziet, hoort, ervaart. Vaak wordt dat ‘iets’ de waarnemer genoemd. Een mooie term, die we – wat mij betreft - nog veel meer kunnen uitdiepen.

Precies in dat uitdiepen, ligt een grote uitdaging. Hoe dieper je deze waarnemer of waarnemendheid gaat onderzoeken, des te groter komt in beeld, dat je dus écht niet je lichaam, je gedachten, je emoties bent. Je kunt zelfs ontdekken dat ook de waarnemer wordt opgemerkt door iets. En dan stuit iedereen op de universele vraag: 

‘wie of wat ben ik dan wel?’.

(2Bcontinued) 

meer weten? www.silent-touch.nl

Vergeetachtige charme

'Waar breng je me helemaal naar toe?'. Mijn vader beweegt ietwat verward zijn hoofd van links naar rechts. 'Ik ken het hier helemaal niet! Ken jij het hier dan wel? Hoe ken jij de weg hier?'. Mijn vader herhaalt deze zinnen elke keer als ik met hem wandel.

Ook al vallen de mussen van het dak, hij zit van top tot teen ingestopt en dan nog herhaalt hij: 'wat is het koud zeg'. Ik loop hijgend van de warmte achter zijn rolstoel en trap mijn sandalen uit. Heerlijk om de warme stenen te voelen onder mijn blote voeten. Regelmatig lopen we hier, langs huizen, die hij maar armoedig vindt. Langs een flatgebouw, waarvan hij zich afvraagt wie zoiets lelijks kan ontwerpen. Elke keer verbaast hij zich weer over het voetbalveldje en het klimrek.

Het is vandaag snikheet. We stoppen langs de vaart bij een bankje en ik zet muziek aan: Requiem van Mozart. Hij werpt een afkeurende blik op mijn blote voeten en zegt de gevleugelde woorden: 'dat geeft geen pas', maar de woorden waaien op de tonen van het Kyrie met een klein briesje alweer voorbij.

We beluisteren een aantal stukken. Hij, met gesloten ogen, continu zuchtend: 'Práchtige muziek, práchtige muziek, práchtige muziek, práchtige muziek'. Met een hele lang uitgerekte 'a'. En ik: ik luister met hem mee. Mijn vader. Eindelijk kunnen we naast elkaar zitten en genieten. Van de omgeving, van niets zeggen, van de muziek. Geen ruzie, geen discussie, geen gedoe. Gewoon samen zijn. Is dat niet ware meditatie?

Mijn hondje, waarvan mijn vader al jaren placht te zeggen, dat het een ongehoorzaam beest is, waar hij niets van moest weten (en omgekeerd natuurlijk), springt pardoes op zijn schoot en laat zich uitgebreid aaien door de wat onhandige handen van mijn vader. 'Wat is die hond zwaar zeg..', moppert hij een paar keer. Maar zéven kilo, denk ik en vraag: 'Zal ik hem dan maar weghalen?'. 'Nee, nee, zeker niet, het is zo'n lieve, rustige hond en ze gedijt goed bij deze muziek'. Hij klinkt beschermend en verbaasd.

Mijn vader kan zich niet zo veel meer herinneren, maar hij kan zeker wel genieten van dit soort kleine momenten. Opgeruimd groet hij met een uitermate beleefd gebaar iedereen die hij tegenkomt. Met een elegante beweging licht hij met zijn grote hand zijn strooien hoed iets op en knikt vriendelijk. De mensen staan dan even stil en iedereen is zichtbaar geraakt door dit subtiele gebaar. Ik voel een vertederde glimlach terwijl ik hem op mijn blote voeten voortduw en zelfs een bepaalde trots. Trots op mijn vader en dat hij iedereen zo groet. Op zijn unieke wijze.

Er is een deel van deze vergeetachtigheid die hem goed doet.

Geen camping, maar een cramping

Ik ben op bezoek bij een vriend. Hij verblijft zomers op een idyllisch plekje in de duinen aan de Noordzeekust. In het weekend en in de vakanties zal het er wel afgeladen vol zijn, maar op zo'n doordeweekse dag als vandaag is het rustig.


Een konijntje wipt langs. Een meeuw krijst een vrolijk lied. Een briesje op mijn huid. Lekker luierend in de tuinstoel met mijn voeten omhoog, mijn hoed diep over mijn ogen getrokken, geniet ik. Misschien is dat kamperen toch ook iets voor mij?

Aan het einde van de middag valt mijn blik op de afwasteil.  
'Zal ik even afwassen?'.  
'Ja, graag. Er staan in de tent nog wat ontbijtbordjes En bekers van gisteren, neem je die dan ook mee?'
'Is goed'.
In de tent zie ik nog een pannetje, wat bestek en nog wat schaaltjes. Ik pak een grotere teil en met een hoop gerammel ga ik op weg, met de theedoek over mijn schouder geworpen.


Bij de sanitairvoorziening aangekomen, vind ik een plekje naast een jonge vrouw. Haar telefoon klemt ze tussen schouder en oor en ze zit duidelijk in een zakelijke telco. Ze blikt niet op of neer en heftig discussiërend, wast ze ondertussen de borden, maakt stapels van haar servies en gaat dan haar boontjes wassen. Een kind van een jaar of 4 hangt bijna wezenloos aan haar been en kijkt stil omhoog.
'No, it is fine, no problem, you don't disturb me'.
Maar goed dat dat wurm nog geen Engels spreekt.
Aan het verhaal te horen, is het een snedige zaak, want ook de boontjes worden venijnig één voor één met precieze doormidden gesneden. Bellend loopt ze weg, met het kind nog steeds aan haar been en de vaat onder haar vrije arm geklemd. Vanuit de tegenovergestelde richting komt een andere jonge moeder aangelopen, met in haar ene hand een telefoon, waar ze haar blik strak op houdt en aan de andere kant houdt een peuter haar hand vast. Terwijl mijn vaat vordert, verdwijnt een volgende vrouw boos bellend het toilet in en komt na een poosje nog bozer bellend weer te voorschijn. Heftige shit, lijkt me.

Dan komt er een jongen aangeslenterd die me spontaan gedag zegt. Blij, dat er even contact is, bral ik uit: 'Goh, jij bent de eerste die ik hier ontmoet zonder telefoon in zijn hand!'. 'O, maar die zit in mijn broekzak hoor!', zegt hij grimassend en tovert hem als bewijs te tevoorschijn terwijl hij zich aansluit bij een groep meisjes; allemaal in de rechterhand... Precies.

Dan zie ik een jonge vader en moeder die hun dreumesje wassen in de wasbak. Een koddig gezicht. De vader gooit een bal in het water en het zeepsop spat alle kanten uit. De dreumes gilt van plezier en ik glimlach mee. Vader pakt snel zijn telefoon en maakt een filmpje terwijl hij nog een keer de bal gooit.  Die kleine krijgt er geen genoeg van en vraagt om eer. Maar nu moet hij wachten. De vader en moeder buigen zich over de telefoon, terwijl de moeder haar dreumes tot stilte maant en roept:
 'ff wachten'. Ik denk aan mijn dochter die gekscherend laatst zei:
'ja mam, als het niet op social media staat, dan bestaat het niet!'.
Ik geloof waarachtig dat ze gelijk heeft.

Met mijn schone vaat keer ik weer terug en groet mensen, die me niet zien, mensen die gebogen lopen, gebogen onder het juk van Mr Smartphone in hun hand. Gevangen in een virtuele wereld. Ze horen niet, ze zien niet. Toch groet ik ze maar en alleen een opa en oma met hun kleinkind knikken me lachend toe. Wat een armoe midden in het wonderschone duingebied.

Dit is geen camping, maar een cramping.

Hockey spiritueel?

Spiritualiteit, wat is het eigenlijk en vooral waar zoeken we het?

 

Heeft spiritualiteit iets te maken met de zin van het leven, betekenis geven aan je leven, balans vinden, een zoektocht naar jezelf? Is het bewustwording, zen, zijn, je ziel, de geest? En wat is dat 'zelf' dan wel? En hoe doe je dat: 'je leven bezielen' en kan dat überhaupt?

Als ik Facebook open dan vliegen de uitnodigingen van spirituele workshops me om de oren. Dan lijkt het wel of we met z'n allen massaal inhoud aan ons leven willen geven, willen verdiepen, willen ontwaken. Komt het soms tot een soort van geestelijke-geboorte-dimensie, oftewel de GGD, nieuwe stijl?

En waar zoeken we dat-wat-we-Het-noemen? Vinden we Het in yoga, tai chi, meditatie, tarot, mindfulness, mantrazingen, drumcirkels, vrouwententen, mannendansen, biodanza, vuurceremonies, stiltewandelingen, zweethutten, spiritueel tekenen, vasten, zwijgen, zingen, bidden? En deze lijst kan eindeloos aangevuld worden, toch?

Ziet de oprechte zoeker door de bomen het spirituele bos nog wel of kan het zijn dat we de spiritualiteit door de veelvoud misschien wel juist missen? Dat we door het zoeken, stomweg over het hoofd zien, dat we spirituele wezens zíjn? Dat prana geen spirituele term is, maar dat we hier onlosmakelijk mee verbonden zijn? Dat we chi niet alleen vinden als we Tai Chi beoefenen, maar dat het juist ook gewoon in ons dagelijkse leven present is? Gewoon in alles wat leeft?

Nu hoor je mij niet zeggen dat spirituele beoefening onzin is. Zeker niet. Het is zelfs een groot onderdeel van mijn leven. Maar kritisch kijken aan welke leraar of beoefening je jezelf toewijdt, is en blijft een hele kunst. Spiritualiteit is niets anders dan leven en leven kun je niet doen, want dat ben je gewoonweg zelf. Daar heb je dat woordje 'zelf'' weer. Hoe kun je dat 'zelf' vinden als je blijft zoeken? Hoe zou het zijn als we de weg van eenvoud bewandelen, zoals guru Naropa dit ooit vervatte als: 'Van meervoud naar eenvoud'?.


Vandaag stond ik - overigens ná een uur stiltemeditatie - langs de lijn bij het hockeyveld, waar mijn jongste dochter samen met minimaal nog 21 andere jonge meiden een wedstrijd speelde: vol energie, vuur, leven. Vlammend, in een sportieve strijd, met zweet op de voorhoofden, rode wangen, warme lichamen, soepel en alert, gefocussed en toegewijd, vol geest, vol chi, vol leven! Helemaal één met het spel, één met elkaar, één met het leven, afgestemd, bewegend, uitdagend, verdedigend, gevend en nemend en bovenal: onverdeeld aanwezig. En dat is toch zeker Het?

Misschien een gat in de spirituele workshop agenda?


www.silent-touch.nl 

28 Days Standing like a tree: Episode 2

Standing like a tree, 12 minutes, 28 days.

There I was in a carwash in Prague. My travelling companion was cleaning her car and had a really good time in splashing the water all over her car, but mostly over herself. I knew I had to wait for some time so I decided to do my daily practice.

Surrounded by desolate buildings, gray walls and crowded roads, my eyes searched the horizon, beyond the urban area and I noticed some far away trees. A magnetic field arose from these trees. I felt I was suck towards this, out of the carwash, into this energy. All of a sudden my consciousness became wider and I started noticing the plants and trees that were more closer. There was even a big tree on my right side I didn't notice before. I felt deeply grounded and a sense of joy started to move inside of me.

Yes, still to my body these 12 minutes-practise is a long time, but in connection with nature these minutes just rushed by. A sense of timelessness arose. As my awareness expended I could easily connect with the roots of all trees and plants, not only here in Prague, but the field of my attention grew and grew, connecting and expanding all over the world. It felt like a mutual blessing.

By standing like a tree I started to realize that wherever you put your attention on, that this will grow. It is so simple and true. We all might know the expression 'energy follows attention'? Standing in between the traffic, the roads, the concrete buildings, this expression came to life.

What also became evident is that it is so very important to consequently dedicate myself to meditation, again and again going inside, contemplate, self inquiry, silencing the body and mind. This is true sadana.

At the end my arms were trembling and my friend saved me by hooting loudly. We were both refreshed: my friend was wet, the car was shining and in my heart there is this deep gratitude towards Mother Nature and all other beings who are co-creating this healing field of joy, light and love.

Maybe to tree continued

www.silent-touch.nl

Standing like a Tree!

Via Facebook heb ik me onlangs aangemeld voor een 28Days Challenge Standing Like A Tree. Twaalf minuten staan als een boom, mag langer, stond erbij. Eitje toch? Soms weet je niet waarom je aangetrokken wordt door iets en dit was echt een spontane actie, die me zomaar veel inzicht gaf.

De eerste dagen waren killing voor mijn schouders, terwijl ik toch een fervent Tai Chi'er en Chi Kung'er ben. Ik ontmoette fysieke pijn, kramp maar ook wilskracht en doorzettingsvermogen. Een verlangen op te geven, 'waarom-doe-ik-mezelf-dit-ook-alweer-aan?' en 'we-zullen-doorgaan' van Ramses Shaffy. Trillend, zuchtend en na een verbeten strijd met de zwaartekracht merkte ik op dat na de vijfde dag mijn systeem ging meewerken. En met dat meewerken, was er stilte en in die stilte begon er ook weer van alles zichtbaar te worden.

De neerwaartse en opwaartse kracht bijvoorbeeld. Deze kracht kon ik ervaren in mijn lichaam: er is een kracht in mij die naar beneden trekt, naar beneden beweegt. Het voelt als de natuurlijke zwaartekracht, als de gronding van Moeder Aarde. En er is ook een kracht die omhoog beweegt. Een pull vanuit het universum, een verlangen naar het licht, naar iets groters, ruimers...het Goddelijke.

Deze op- en neergaande beweging voelde ik subtiel in mijn ademhaling: op en neer. Ik volgde deze beweging in de stroom van mijn bloed, in het knipperen van mijn ogen. Ja, zelfs in mijn gedachten zit deze beweging: soms een positieve beweging die me 'uplift' en sterkt en soms een negatieve gedachte, die me neerhaalt en verzwakt. De grote energiecentra van mijn lichaam volgend, is duidelijk voelbaar hoe de onderste chakra's van een andere kwaliteit zijn dan de bovenste. Een ontdekkingsreis.

Staande als een boom, stil maar niet verkrampt, rustig, maar niet verveeld, alert en niet suf, werd de subtiele beweging van dit op en neer bewegen ook zichtbaar in de wereld om me heen. De opgaande beweging van het kind naar de volwassen mens en dan weer naar het ouder worden. In het water dat tot damp opstijgt. De groei en het afsterven van planten en bomen, de dood en het leven. Ook zie je deze beweging heel eenvoudig in de vraag en in het antwoord en ja, zelfs in de opkomst en neergang van de drukte in het verkeer. In alles ligt deze beweging opgeslagen.

Volledig in stilte staan, met geopende ogen. Ogen, die niet naar buiten kijken, maar geopend zijn, zodat de wereld naar binnen kan kijken, naar binnen kan vallen, met een nieuwsgierige en onderzoekende blik. Dat geeft een verdieping met deze op elkaar afgestemde en volstrekt neutrale en natuurlijke krachten. Wat een eitje leek, bleek een uitdaging met uiteindelijk mooie inzichten.

De initiator van de Challenge opperde na 10 dagen om de 12 minuten uit te breiden naar 20. Na kort overleg met mijn schouders, hebben we (my body and I) unaniem besloten dat hij de boom in kan. Deze boom heeft haar grenzen.

to tree continued...

In de bonus!

Maandagmorgen. De weg naar de AH is kort. Het miezert. Daar gaat mijn haar plat van tegen mijn hoofd liggen. Nog steeds wen ik maar niet aan mijn multifocale glazen en ik mis daardoor steeds een stoepje of een tree. Ziet er weinig charmant uit. Met de boodschappenkar van mijn werk achter me aan slepend (en moeder lacht in haar vuistje) betreed ik de winkel in het centrum van Haarlem. Ik parkeer de kar bij de servicebalie en gooi een muntje in de winkelwagen en loop door het klaphekje.

En daar, daar wordt mijn blik gevangen. Een ogenblik. Door een paar gitzwarte ogen.

Die ogen en de mijne wenden zich ook weer af en ik loop door. Maar  binnen een seconde wordt mijn blik weer gevangen. De ogen naderen en dan staat hij voor me. Onbekend, lang, jong, breed, aantrekkelijk. Breed glimlachend, naar mij.

'Ik moet gewoon even kennismaken' klinkt het donker en melodieus en hij steekt zijn hand uit. Een fractie van een seconde kijk ik hem verbluft aan en dan voel ik een lach in mijn buik en met de vraag 'hoezo?' in mijn hoofd, steekt mijn hand zich volautomatisch uit.
'Hi, ik ben Leroy'.
'Gwendolin' zeg ik keurig opgevoed als ik ben.
'Wow, wat een mooie naam! Wat een mooie vrouw. Verliefd? Verloofd? Getrouwd?', vraagt hij terwijl hij zijn Maclean-witte-tanden bloot lacht.
'All of the above', zeg ik blij en denk aan mijn mooie man en moet nu al lachen bij het idee van zijn gezicht als ik hem dit vertel en ik weet al precies wat hij gaat zeggen.

De lachbui kruipt omhoog. 'Wow', herhaalt Leroy, 'en jammer, want anders had ik het wel geweten'. De lach bereikt nu mijn gezicht en mijn buik begint te schudden. Ik zie mezelf daar staan met mijn voeten stevig in mijn warme winterlaarzen, een warme sjawl om mijn nek, mijn winterjas en mijn benen in een groene mallot, die er mallotig onder uit steken. 

'Wat denkt die snuiter, mijn zoon kan hij zijn; ik ben minimaal 20 jaar ouder. Misschien moet hij mijn multifocale glazen even lenen?'. Kennelijk leest hij mijn gedachten. 'Geloof je mij niet? Je bent echt een prachtvrouw' en hij stapt nu echt in mijn ruimte.

Het moet echt niet gekker worden. Hij laat zich niet makkelijk afschepen en ik laat hem nu maar mijn ring zien. De gouden band heeft effect en terwijl hij zich omdraait en nog een keer diep zucht, verdiep ik me in de uien. Scherp zijn ze! Zelfs zonder ze open te snijden, biggelen de tranen over mijn wangen. Maandag in de bonus!